Resmî Tatilde Çalışma Ücreti: Yılbaşında Çalışan Ne Alır?
Genel tatilde çalışan işçiye, o günün ücretine ek olarak bir günlük ücret daha ödenir. Yılbaşı, bayramlar ve işçinin onayı (İş K. 44, 47).
Yılbaşı gecesi ve 1 Ocak, birçok işyerinde çalışmanın sürdüğü günlerdir. Sağlık, güvenlik, perakende ve hizmet sektörlerinde çalışanlar sıklıkla aynı soruyu sorar: Resmî tatilde çalışırsam ne kadar ücret almalıyım? Cevap 2429 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu’nda yer alır.
Hangi Günler Genel Tatildir?
2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun’a göre aşağıdaki günler ulusal bayram veya genel tatil günüdür:
| Gün | Niteliği |
| 1 Ocak | Yılbaşı tatili |
| 23 Nisan | Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı |
| 1 Mayıs | Emek ve Dayanışma Günü |
| 19 Mayıs | Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı |
| 15 Temmuz | Demokrasi ve Millî Birlik Günü |
| 30 Ağustos | Zafer Bayramı |
| 28 Ekim saat 13.00 – 29 Ekim | Cumhuriyet Bayramı (ulusal bayram) |
| Ramazan Bayramı | Arefe günü saat 13.00’ten itibaren 3,5 gün |
| Kurban Bayramı | Arefe günü saat 13.00’ten itibaren 4,5 gün |
Kanun ayrıca 29 Ekim günü özel işyerlerinin kapanmasını zorunlu tutar; nitelikleri gereği sürekli çalışması gereken kuruluşlara ilişkin özel hükümler saklıdır (2429 sayılı Kanun md. 2).
Resmî Tatilde Çalışmak Zorunlu mu?
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılıp çalışılmayacağı toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmesiyle kararlaştırılır. Sözleşmede hüküm yoksa bu günlerde çalışmak için işçinin onayı gerekir (İş K. md. 44). Onay, tarih ve kapsam bakımından ispat kolaylığı sağlaması için çoğu zaman yazılı alınır.
Ücret Nasıl Hesaplanır?
İş Kanunu md. 47 iki durumu ayırır:
- Çalışılmazsa: İşçiye o günün ücreti, bir iş karşılığı olmaksızın tam olarak ödenir.
- Çalışılırsa: İşçiye o günün ücretine ek olarak, çalışılan her gün için ayrıca bir günlük ücret ödenir.
Varsayımsal bir örnekle: Günlük ücreti 1.000 TL olan bir işçi 1 Ocak’ta tam gün çalışırsa, o günün olağan ücretine ek olarak 1.000 TL daha alır; yani o gün için toplam iki günlük ücrete hak kazanır. Yüzde usulünün uygulandığı işyerlerinde genel tatil ücretleri işverence ödenir (İş K. md. 47/2).
Bu hesap, sözleşmede daha elverişli bir düzenleme yoksa uygulanacak asgari kuraldır. Toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmesiyle işçi lehine daha yüksek bir ödeme kararlaştırılabilir; kanunda tanınan haklara aykırı hüküm konulamaz (İş K. md. 45).
Ödenmeyen Tatil Ücreti
Genel tatil ücreti dönemsel bir ücret alacağıdır ve beş yıllık zamanaşımına tabidir (TBK md. 147/1). Alacak için mahkemeye gitmeden önce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulur; bu kural 7036 sayılı Kanunun 3. maddesinde yer alır. Uyuşmazlıkta çalışma çizelgeleri, puantaj kayıtları ve ücret bordroları önemli delillerdir.
Tatil ücretiyle birlikte sıklıkla gündeme gelen izin alacağı kullanılmayan yıllık izin yazısında, alacağın bir bölümünün dava edilip sonradan artırılması ise kısmi dava yazısında ele alındı. Çalışma ilişkisinin diğer başlıkları için İş Hukuku sayfası incelenebilir.
Sık Sorulan Sorular
Yılbaşında çalışan işçiye kaç günlük ücret ödenir?
1 Ocak genel tatildir. Bu günde çalışan işçiye o günün ücretine ek olarak bir günlük ücret daha ödenir (İş K. md. 47).
Resmî tatilde çalışmayı reddedebilir miyim?
Toplu iş sözleşmesinde veya iş sözleşmesinde hüküm yoksa, genel tatilde çalışmak için işçinin onayı gerekir (İş K. md. 44).
Dini bayramlarda tatil ne zaman başlar?
Ramazan ve Kurban bayramlarında tatil, arefe günü saat 13.00’te başlar (2429 sayılı Kanun md. 2).
Ödenmeyen resmî tatil ücreti için süre var mı?
Ücret alacakları beş yıllık zamanaşımına tabidir (TBK md. 147/1). Dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.
Dayanak: 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun md. 1 ve 2; 4857 sayılı İş Kanunu md. 44, 45 ve 47; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md. 147; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu md. 3.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Tepkiniz Nedir?
